Een volgende fase in het beheer van industrieel water is aangebroken. Duurzame concepten over de functie en beheersing van proces- en koelwater vinden steeds meer hun toepassing. "Water" als los begrip in de procesvoering bestaat straks niet meer, en zal steeds meer verknoopt worden met de energie-huishouding, het hulpstoffengebruik en produktverbetering. Aanpassingen in de waterhuishouding komen tot stand via een analyse van de specifieke bedrijfssituatie op basis van slimmigheid en maatwerk. Bij het lozen van water staan de concrete effecten op de waterorganismen steeds meer voorop. De rolverdeling tussen industrie en overheid zal sterk veranderen, waarbij de vraag zal zijn wie de spelverdeler is en wie de coach?

Vragen en discussie

Pilot e-water Maastricht: "alleen geld bepaalt integraal denken"
Drs. P.E.M.A. Haane, directeur Kamer van Koophandel Zuid-Limburg Het E-water project Maastricht waarin 7 bedrijven samenwerken om onder andere het gebruik van ENCI grondwater en SAPPI afvalwater in hun processen in te zetten, geeft alleen maar positieve beelden vanuit integraal denken. Het is goed voor het milieu; het is goed voor integraal waterbeheer; het is goed tegen de verdroging. Kortom alleen maar winst voor de maatschappij. Doch succes voor integraliteit is alleen te bereiken als het bedrijfseconomisch haalbaar is. Wie betaalt de onrendabele top?

Sprake van een vrije markt is er nog lang niet. Wil een vrije watermarkt kunnen functioneren, dan zal de overheid in ieder geval voorwaarden moet stellen voor het creÎren van een gelijk speelveld. Want spelers op de huidige markt zijn niet gelijkwaardig: overheden, overheidsbedrijven met een monopolie naast private ondernemingen. Deze ernstige belemmering voor de vorming van zo'n vrije watermarkt moet dus worden weggenomen door de taken in de industriewaterketen over te hevelen naar private sector.

De koeltoren, een spil voor waterhergebruik
A. van der Vegt
Technical Marketing Manager BetzDearborn Benelux

Water is in de procesindustrie een onmisbaar transportmiddel voor o.a. energie. Vanuit de oorspronkelijke ontwerpfase is bij elke fabriek een keuze gemaakt voor de waterkwaliteit die nodig is om processen goed te laten verlopen.

De hogere waterprijzen en het streven van de overheid naar waterhergebruik maakt het nodig om ook binnen bestaande fabrieken creatiever om te gaan met water. Elk bestaand bedrijf zoekt binnen zijn bestaande fabriek naar betaalbare en realiseerbare projecten voor kringloopsluiting. De koeltoren is bij veel bedrijven als unit aanwezig en gebruikt vaak goed en duur water als voeding. Technisch is het mogelijk om een lagere kwaliteit aan water in een koeltoren te hergebruiken.

In de presentatie zal worden ingegaan op factoren die moeten worden meegenomen in de beoordeling of tot waterhergebruik kan worden overgegaan.

Duurzaam gebruik van proceswater:
een case study bij Shell
Ir. J.F. Hanssen, Shell Nederland Chemie
Outsourcing of Pure Water systems: a Suppliers perspective

De PPS (Profijtelijke Proceswater Systemen) aanpak bij Shell Pernis
Een mogelijkheid voor duurzaam gebruik van proceswater
ir J.F. Hanssen, Proces Technoloog PVC, Shell Pernis

Bij Shell Nederland Chemie, Pernis wordt het verontreinigde proceswater afkomstig van de chemiefabrieken op het bedrijfsterrein via een biologische zuiveringsinstallatie gereinigd voordat lozing op de Nieuwe Maas plaatsvindt. In verband met Shell's streven deze lozingen voortdurend te verminderen en de beperkte, hydraulische capaciteit van de zuivering is het van groot belang dat de hoeveelheid te zuiveren afvalwater wordt gereduceerd. Naast de systematische aanpak binnen het ISO 14001 gecertificeerde milieuzorgsysteem wordt ook het toepassen van nieuwe technieken gestimuleerd om de mogelijkheden voor het duurzaam gebruik van proceswater te onderzoeken.

Tijdens de presentatie zal het gebruik van twee van deze technieken (Waterkringloopstluiting en de z.g. Waterpinch) worden gedemonstreerd in een project dat in samenwerking met RWS, Directie Zuid Holland, het RIZA Lelystad en TNO bij de polyvinylchloride fabriek van Shell Nederland Chemie, Pernis is uitgevoerd. De presentatie vergelijkt niet alleen de resultaten van beide methodieken, maar is vooral gericht op de mogelijkheden die geïdentificeerd zijn voor een vergaande vermindering van de afvalwaterproductie. Hierbij zal ook aandacht besteed worden aan de economische- en technische haalbaarheid van maatregelen voor waterbesparing.

B.O.O., the Briljant Outsourcing Opportunity?
Ir. H.J. Boenink, AKZO Nobel N.V.
BOO laat zich verdelen in een aantal uit te besteden gebieden, zoals b.v. projectrealisatie, vergunningen, exploitatie en financiering. Men moet per gebied vaststellen hoe sterk de BOO firma daarin is t.o.v. het eigen kunnen. De coördinatie tussen deze twee gebieden is in de onderhandelingsfase belangrijk. Het geheel wordt juridisch vastgelegd, wat t.o.v. zelf doen niet alleen een nadeel blijkt te zijn. Tenslotte wordt ingegaan op diverse redenen voor BOO uitbesteding, en de toekomstige ontwikkeling daarin.

Vragen en discussie

Bij een haalbaarheidsstudie naar waterbesparing bij één van de produktielocaties van een producent van babyvoeding zijn interessante mogelijkheden naar voren gekomen voor besparing op zowel inkoop van water als lozing van afvalwater.

Bij het reinigen van de installaties komt leidingwater vrij dat hoofdzakelijk ‘verontreinigd’ is met produkt (melk). Dit water wordt beschouwd als afvalwater en in de huidige situatie op het riool geloosd. Niet alleen concentratie van de eiwit-rijke reststroom ten behoeve van hergebruik (evt. bij derden) vormt een interessante optie om de jaarlijkse kosten voor de afvalwaterlozing te verminderen. Ook zijn technisch haalbare opties denkbaar waarbij dit ‘afvalwater’ door membraanfiltratie geschikt gemaakt kan worden voor hergebruik in het productieproces. Hierdoor kan ook aan de inkoopzijde worden bespaard.

Toezichthoudende instanties eisen bij de bereiding van voedingsmiddelen minimaal drinkwaterkwaliteit. Bij hergebruik van afvalwater is het technisch haalbaar om een kwaliteit water te produceren die gelijk is aan of zelfs hoogwaardiger is dan drinkwater. Echter, de denkbare risico’s hierbij en de belevingswaarde ervan vormen een belangrijke oorzaak voor het spanningsveld tussen voor- en nadelen van kringloopsluiting in deze branche.

Deze verwijzing naar George Orwell lijkt geen rooskleurige beeld voor de organisatie van de produktie en levering van industriewater in de toekomst. Maar voor water ligt dat anders ... In de toekomst (zeg: 2010) wordt door 2 waterbedrijven in Nederland met kleine produktie-units decentraal water gemaakt met een toegesneden kwaliteit en prijs, die voor elke afnemer anders kunnen zijn. Vanuit een Centrale Dienst worden kwaliteit, performance en verbruik bewaakt. Er is ook meer blauw op straat: operators gaan dagelijks vanuit regionale servicediensten op weg naar units die onderhoud vereisen. De opdracht hiervoor komt uit de Centrale Dienst op basis van continu bewaakte prestatie-indicatoren. Blue Brother is watching you(r water).

Uitnodiging tot slotborrel